سکته قلبی یا انفارکتوس میوکارد زمانی رخ میدهد که بهطور ناگهانی جریان خون به بخشی از عضله قلب قطع شود. این انسداد معمولاً به دلیل تشکیل لخته خون در یکی از شریانهای کرونری است که باعث کمبود اکسیژن و آسیب به بافت قلب میشود.
سکته قلبی و داشتن علائم سکته قلبی یک وضعیت اورژانسی و تهدیدکننده حیات است که نیاز به درمان سریع و تخصصی دارد.


فهرست مطالب
راهکارهای پیشگیری از سکته قلبی بر اساس علائم و نشانه های اولیه
شناسایی به موقع علائم اولیه سکته قلبی، نقش کلیدی در جلوگیری از عوارض شدید و حتی نجات جان افراد دارد. علائمی مانند درد یا فشار در قفسه سینه، تنگی نفس، تعریق زیاد، سرگیجه و حالت تهوع باید جدی گرفته شوند و در صورت مشاهده، سریعاً به پزشک مراجعه کنید.
اصلاح سبک زندگی یکی از بهترین روشها برای کاهش ریسک سکته قلبی است. پیروی از رژیم غذایی سالم شامل مصرف بیشتر میوهها و سبزیجات، کاهش نمک و چربی، و اجتناب از غذاهای فرآوری شده بسیار مؤثر است. همچنین انجام تمرینات ورزشی منظم مانند پیادهروی روزانه حداقل ۳۰ دقیقه، حفظ وزن متعادل و ترک سیگار از اقدامات ضروری به شمار میروند.
پیگیری منظم فشار خون، قند و چربی خون از طریق آزمایشهای دورهای به پیشگیری از بیماریهای قلبی کمک میکند. در نهایت، پایبندی به درمانهای تجویزی و مراجعه سریع به پزشک در صورت بروز هرگونه علامت غیرطبیعی، بهترین راهکار برای پیشگیری از پیشرفت بیماری و سکته قلبی است. رعایت این نکات ساده میتواند جان شما را نجات داده و کیفیت زندگیتان را ارتقا دهد.
نشانه های سکته قلبی
یکی از نشانه های سکته قلبی ، درد قفسه سینه و احساس فشار در مرکز سینه می باشد .
دومین مورد در نشانه های سکته قلبی ، درد در قسمت های دیگر بدن می باشد . به این صورت که احساس می کنید درد از قفسه سینه به سمت بازوهای شما حرکت می کند (معمولاً بازوی چپ را تحت تأثیر قرار می دهد ، اما می تواند هر دو بازو را تحت تأثیر قرار دهد) ، علاوه بر این ، نواحی دیگر مانند فک ، گردن ، پشت و شکم را نیز درگیر می کند.
سومین مورد از موارد مربوط به نشانه های سکته قلبی ، احساس سرگیجه میباشد .
از دیگر نشانه های سکته قلبی می توان به تعریق ، تنگی نفس ، احساس بیماری (حالت تهوع یا استفراغ) ، احساس اضطراب بیش از حد (شبیه به حمله عصبی) ، سرفه یا خس خس سینه ، تنگی نفس ، خاکستری به نظر رسیدن صورت و بی قراری اشاره کرد .
اگرچه درد قفسه سینه اغلب شدید است ، اما برخی از افراد ممکن است فقط دردی جزئی و مشابه سوء هاضمه را تجربه کنند. در برخی موارد ، ممکن است اصلا درد قفسه سینه به عنوان نشانه های سکته قلبی ، وجود نداشته باشد ، خصوصاً در خانمها ، سالمندان و افرادی که به دیابت مبتلا هستند.
این موارد کلی از نشانه های سکته قلبی است که به شما کمک می کند تا متوجه این شوید که دچار حمله قلبی هستید یا خیر.
در زمان ابتلا به سکته قلبی ، یک سری علائم هشدار دهنده نیز ظاهر می شود .
از آنجا که حملات قلبی می تواند کشنده باشد ، شناخت علائم هشدار دهنده مبنی بر وقوع سکته قلبی ضروری است.
نشانههای سکته قلبی خاموش چیست؟
سکته قلبی خاموش (Silent Heart Attack) نوعی سکته است که برخلاف سکتههای قلبی کلاسیک، علائم واضح یا شدیدی مثل درد شدید قفسه سینه ندارد. و ممکن است تنها احساس خفیف ناراحتی یا خستگی یا تگی نفس به همراه داشته باشد و چون درد ندارد ممکن است فرد از وقوع آن بیخبر بماند و حتی دیرتر برای درمان اقدام کند، که این موضوع خطرناک است. نشانههای سکته قلبی خاموش عبارتند از:
- خستگی یا ضعف ناگهانی و بیدلیل
حتی بدون فعالیت شدید ممکن است احساس خستگی شدید و مداوم داشته باشید. - تنگی نفس
دشواری در نفس کشیدن، بهویژه در حالت استراحت یا هنگام خواب، میتواند نشانهای پنهان باشد. - تعریق سرد
عرقکردن بیدلیل، حتی در حالت استراحت، ممکن است نشانهای از فشار غیرعادی بر قلب باشد. - درد مبهم یا فشار در قفسه سینه، شانه یا فک
به جای درد شدید، ممکن است فرد فقط احساس ناراحتی یا سنگینی کند. - سرگیجه یا احساس سبکی در سر
بهویژه اگر با تپش قلب یا ضعف همراه باشد. - تهوع یا سوءهاضمه
بهخصوص در زنان، گاهی علائم گوارشی مانند حالت تهوع، دلدرد یا سوزش معده دیده میشود. - ضربان قلب نامنظم یا احساس ضربه در قفسه سینه
ممکن است فرد فقط احساس کند که ضربان قلبش با ریتم غیرعادی کار میکند.
تفاوت نشانههای سکته قلبی در زنان و مردان
نشانههای سکته قلبی در زنان و مردان میتواند متفاوت باشد. در حالی که درد قفسه سینه بهعنوان علامت اصلی سکته قلبی در هر دو جنس شناخته میشود، زنان اغلب علائم غیرمعمولتری را تجربه میکنند که ممکن است به اشتباه نادیده گرفته شود یا به مشکلات دیگری نسبت داده شود.
به یاد داشته باشیم که زنان در مقایسه با مردان، بیشتر ممکن است سکته قلبی را با نشانه های غیرمعمول یا اصطلاحاً “خاموش” تجربه کنند؛ مانند خستگی شدید، تهوع، یا درد در نواحی غیرمتداول مانند گردن و پشت. این علائم ممکن است با مشکلاتی مانند اضطراب، سوءهاضمه یا فشار کاری اشتباه گرفته شوند. به همین دلیل، تشخیص سکته قلبی در زنان گاهی با تأخیر همراه است یا اصلاً انجام نمیشود.
آگاهی از این تفاوتهای علائمی اهمیت زیادی دارد، زیرا میتواند به تشخیص زودهنگام، درمان مؤثرتر و جلوگیری از عوارض جدی یا مرگ ناگهانی کمک کند.
نشانههای سکته قلبی در مردان
- درد یا فشار شدید در مرکز یا سمت چپ قفسه سینه
- درد منتشرشونده به بازو (معمولاً بازوی چپ)، شانه یا فک
- تعریق شدید و ناگهانی
- تنگی نفس
- سرگیجه یا سبکی سر
- حالت تهوع در برخی موارد
نشانههای سکته قلبی در زنان
- درد یا ناراحتی در قفسه سینه (گاهی خفیفتر یا غیرمعمولتر از مردان)
- تنگی نفس بدون درد قفسه سینه
- تهوع، سوءهاضمه، دلدرد یا احساس سوزش معده
- درد در گردن، فک، شانه یا قسمت بالای پشت
- خستگی شدید و ناگهانی، حتی بدون فعالیت
- سرگیجه، سردرد یا اضطراب غیرقابل توضیح
- تعریق سرد
نشانههای سکته قلبی در خواب یا استراحت چیست؟
درد یا فشار در ناحیه قفسه سینه (حتی در خواب)
احساس سنگینی، سفتی یا سوزش در مرکز قفسه سینه که ممکن است موجب بیدار شدن فرد از خواب شود.
- تعریق سرد در حین خواب
بیدار شدن با بدن پوشیده از عرق، بدون وجود عوامل محیطی مانند گرما یا کابوس، میتواند نشانهای هشداردهنده باشد. - تنگی نفس یا احساس خفگی ناگهانی
در برخی موارد، فرد ممکن است با تنفس دشوار یا احساس خفگی از خواب بیدار شود که این وضعیت میتواند نشانگر اختلال عملکرد قلب باشد. - انتشار درد به بازو، فک، گردن یا شانه
دردی که از ناحیه قفسه سینه آغاز شده و به دیگر نواحی بدن گسترش مییابد، حتی در حال استراحت یا خواب، میتواند از نشانههای سکته قلبی باشد. - احساس اضطراب شدید یا ترس از مرگ قریبالوقوع
برخی بیماران در زمان وقوع سکته قلبی دچار احساس خطر مبهم و اضطراب شدید میشوند که ممکن است به بیداری ناگهانی بینجامد. - تهوع، سوءهاضمه یا درد مبهم شکمی
بهویژه در زنان، بروز علائم گوارشی مانند تهوع، دلدرد یا احساس سنگینی معده ممکن است به اشتباه به مشکلات گوارشی نسبت داده شود، در حالی که میتواند ناشی از یک سکته قلبی خاموش باشد. - ضربان قلب نامنظم یا تپش ناگهانی قلب
ایجاد حس لرزش یا ضربان غیرعادی در قفسه سینه در حالت خوابیده یا هنگام استراحت نیز ممکن است از نشانههای سکته قلبی در خواب محسوب شود.
کدام دردها میتوانند نشانه های سکته قلبی باشند؟
دردها و ناراحتیهای متنوعی ممکن است بهعنوان نشانه های هشداردهنده سکته قلبی ظاهر شوند. این دردها معمولاً ناشی از کاهش یا قطع جریان خون به عضله قلب هستند و میتوانند در نواحی مختلف بدن احساس شوند. دردهایی مثل:
- درد یا فشار در قفسه سینه
معمولترین و بارزترین علامت، احساس درد، فشار، سنگینی یا سوزش در وسط یا سمت چپ قفسه سینه است که ممکن است چند دقیقه طول بکشد یا بهصورت متناوب ظاهر شود. - درد منتشرشونده به بازوها
بخصوص بازوی چپ، اما ممکن است به هر دو بازو نیز سرایت کند. - درد یا ناراحتی در گردن و فک
گاهی درد به گردن، فک یا حتی دندانها کشیده میشود. - درد در شانهها یا پشت
خصوصاً در قسمت بالای پشت بین دو کتف که ممکن است به صورت مبهم یا سوزشی باشد. - درد شکمی یا سوءهاضمه
گاهی اوقات درد ناشی از سکته قلبی میتواند به شکل درد معده، سوزش یا نفخ بروز کند، بهخصوص در زنان.
تفاوت نشانههای سکته قلبی و ایست قلبی
سکته قلبی و ایست قلبی دو وضعیت پزشکی اورژانسی مرتبط با قلب هستند که تفاوتهای مهمی در علت، نشانهها و اقدامات درمانی دارند.
|
ویژگی |
سکته قلبی |
ایست قلبی |
|
تعریف |
انسداد یک یا چند رگ خونی تغذیهکننده عضله قلب (رگهای کرونری) که منجر به کاهش یا قطع جریان خون و آسیب به عضله قلب میشود. |
قطع ناگهانی و کامل عملکرد ضربان قلب که منجر به توقف پمپاژ خون به بدن میشود. |
|
نشانهها |
درد یا فشار در قفسه سینه، تنگی نفس، تعریق سرد، تهوع، سرگیجه، درد منتشرشونده به بازو، گردن یا فک، خستگی شدید، و احساس اضطراب. |
از دست دادن ناگهانی هوشیاری، توقف تنفس یا نفسهای نامنظم، عدم وجود نبض قابل لمس، رنگپریدگی یا کبودی پوست. |
|
وضعیت بیمار |
بیمار معمولاً هوشیار است و علائم به تدریج یا ناگهانی شروع میشوند. |
بیمار بلافاصله هوشیاری خود را از دست میدهد و نیازمند کمک فوری است. |
|
اقدامات |
نیاز به درمان سریع برای باز کردن رگ مسدود شده و حفظ عملکرد قلب، مانند داروهای ضدانعقاد، آنژیوپلاستی یا جراحی بایپس. |
احیای قلبی ریوی (CPR) و استفاده از دستگاه دفیبریلاتور (AED) جهت بازگرداندن ضربان قلب. |
علائم هشدار دهنده سکته قلبی
از آنجا که حملات قلبی می تواند کشنده باشد ، شناخت علائم هشدار دهنده مبنی بر وقوع حمله ضروری است.
در حالی که موارد ذکر شده در بالا، همه با حملات قلبی مرتبط است ، چهار علائم هشدار دهنده سکته قلبی را میتوان به عنوان نشانه های مهم سکته مطرح کرد. این نشانه ها شامل:
- ناراحتی ، فشار و فشرده شدن که فقط چند دقیقه طول کشیده و برطرف می شود و دوباره ایجاد می شود.
- درد یا ناراحتی در بازوها ، گردن ، پشت ، معده یا فک
- تنگی نفس ناگهانی
- علائم دیگر می تواند شامل عرق سرما ، احساس اضطراب یا حالت تهوع یا سرفه شدن باشد.
وقتی شخصی این علائم را داشته باشد ، فوراً باید با اورژانس تماس بگیرد.
منتظر آمبولانس بمانید:
اگر دچار حمله قلبی شده اید ، تا زمان رسیدن آمبولانس ، استراحت کنید و از فشار غیر ضروری روی قلب خود جلوگیری کنید.
اگر آسپرین دارید و به آن حساسیت ندارید ، تا زمان رسیدن آمبولانس ، میزان دوز مصرفی بزرگسالان (300 میلی گرم) را بخورید و سپس بلعید.
آسپرین به نازک شدن خون و بهبود جریان خون به قلب شما کمک می کند.
ایست قلبی:
در برخی موارد ، عارضه ای به نام آریتمی بطنی می تواند باعث متوقف شدن ضربان قلب شود. این مشکل به عنوان ایست قلبی شناخته می شود.
علائم و نشانه هایی که نشان می دهد فرد به ایست قلبی مبتلا شده است ، عبارتند از:
- به نظر می رسد که انسان نفس نمی کشد.
- هیچ حرکتی ندارد .
- انسان به هیچگونه تحریک مانند لمس یا گفتگو با آنها، پاسخ نمی دهد.
اگر فکر می کنید شخصی دچار ایست قلبی شده باید اقدامات مربوط به ماساژ و فشرده سازی قفسه سینه را انجام دهید ، زیرا این کار می تواند به کار کردن دوباره ی قلب کمک کند.
فشرده سازی قفسه سینه:
برای انجام فشرده سازی قفسه سینه در بزرگسالان:
قسمت سینه دست خود را روی قسمت مرکزی سینه شخص قرار دهید. دست دیگر خود را بالای دست اول قرار داده و انگشتان خود را به هم ببندید.
با استفاده از وزن بدنتان (و نه فقط نیروی بازوها) ، روی سینه آنها مستقیماً 5 تا 6 سانتی متر فشار دهید.
این کار را تکرار کنید تا آمبولانس برسد.
دیفیریلاتور خارجی خودکار (AED)
اگر به AED دسترسی دارید ، باید از آن استفاده کنید. AED وسیله ای الکتریکی قابل حمل است که بیشتر سازمان های بزرگ به عنوان بخشی از تجهیزات اقدامات اولیه در سکته قلبی نگه می دارند.
آنژین و سکته قلبی:
آنژین یک سندرم است (مجموعه ویژگی های قابل تشخیص بالینی) که ناشی از محدودیت جریان خون غنی از اکسیژن به قلب است.
مبتلایان به آنژین می توانند علائمی مشابه با نشانه های سکته قلبی را تجربه کنند ، اما معمولاً آنژین در هنگام ورزش اتفاق افتاده و طی چند دقیقه می گذرد.
با این وجود ، گاهی اوقات ، افراد مبتلا به آنژین می توانند دچار سکته قلبی شوند. تشخیص تفاوت بین نشانه های آنژین و آنژین های مرتبط با نشانه های سکته قلبی بسیار مهم است. بهترین راه برای دریافتن این تفاوت ، به خاطر سپردن این نکته است که علائم آنژین را می توان با دارو کنترل کرد ، اما نشانه های سکته قلبی با دارو قابل کنترل نیستند.
در صورت ابتلا به آنژین ، ممکن است داروی تجویز شده به شما (گلیسریل تری نیترات) باشد که در مدت 5 دقیقه علائم شما را بهبود بخشد. اگر دوز اول مؤثر نباشد ، می توان دوز دوم را بعد از 5 دقیقه و دوز سوم بعد از 5 دقیقه دیگر مصرف کرد.
سوالات متداول
- نشانههای اصلی سکته قلبی چیست؟
درد یا فشار در قفسه سینه، تنگی نفس، تعریق سرد، تهوع، سرگیجه و درد منتشرشونده به بازو یا فک.
- آیا سکته قلبی همیشه با درد قفسه سینه همراه است؟
خیر، بهخصوص در زنان، ممکن است علائم غیرمعمول مثل خستگی شدید یا تهوع بدون درد قفسه سینه مشاهده شود.
- عرق سرد از نشانههای سکته قلبی است؟
بله، تعریق ناگهانی و بدون دلیل از علائم هشداردهنده سکته قلبی است.
- آیا سکته قلبی در خواب هم ممکن است رخ دهد؟
بله، سکته قلبی میتواند در خواب یا استراحت نیز بروز کند و علائم شامل درد قفسه سینه و تنگی نفس باشد.
- چه باید کرد اگر نشانههای سکته قلبی را مشاهده کردیم؟
سریعاً به اورژانس مراجعه کنید و از خوددرمانی خودداری نمایید.





